Khóa Học IEEE Hướng Dẫn Dùng AI Để Hiện Đại Hóa Lưới Điện

Bài viết nêu lưới điện Mỹ hiện đang vận hành ở giới hạn vì tăng trưởng công nghiệp nhanh, thời tiết cực đoan thường xuyên hơn và mức tiêu thụ điện kỷ lục, dẫn theo đánh giá của Bộ Năng lượng Mỹ.

Lưới được xây dựng nhiều thập kỷ trước cho một thế giới ổn định hơn, khi nguồn điện phần lớn từ nhà máy than hoặc khí tập trung và nhu cầu tăng đều. Nay mạng lưới chịu áp lực do nhu cầu từ trung tâm dữ liệu tăng mạnh cùng với biến động nguồn năng lượng tái tạo như gió và mặt trời.

Các cảm biến số hiện đại, công tơ thông minh và bộ giám sát lưới tạo ra lượng dữ liệu lớn liên tục, buộc phải có phân tích tự động ngay lập tức vì con người không xử lý kịp. Mức tiêu thụ điện tăng và thay đổi về cách sản xuất điện là hai nguồn gây áp lực lên các công utility.

Ví dụ ở quy mô vùng, một utility truyền tải lớn ở Texas báo 220 gigawatt yêu cầu kết nối mới, phần lớn do sự bùng nổ của trung tâm dữ liệu phục vụ AI và điện toán đám mây, theo báo cáo của CNBC. Tình trạng thời tiết khắc nghiệt cũng gây gián đoạn lớn, như đợt đóng băng mùa đông ở Texas và các đợt nắng nóng phá kỷ lục làm quá tải biến áp.

Bên cạnh áp lực vật lý, kiến trúc số của lưới cũng dễ bị tấn công mạng khi thiết bị analog cũ được thay bằng công tơ thông minh và hệ thống điều khiển. Các tổ chức bảo đảm độ tin cậy lưới, ví dụ các cuộc mô phỏng an ninh như GridEx ở Bắc Mỹ, khuyến nghị lưới phải thông minh hơn, linh hoạt hơn và tự động hoàn toàn.

Bài viết kết luận rằng tích hợp AI vào mọi lớp hoạt động của các utility không còn là dự án nghiên cứu tương lai mà đã trở thành nhu cầu vận hành cơ bản để cân bằng cung cầu theo thời gian thực và tăng độ tin cậy.