AI Liên Tiếp Giải Các Bài Toán Mở, Cộng Đồng Toán Học Phản Ứng Trái Chiều

Tháng 5 năm 2026, OpenAI công bố một phản ví dụ cho "Unit Distance Conjecture", bác bỏ một giả thuyết trong lý thuyết đồ thị hình học tồn tại từ 1946. Đây là một trong hàng trăm vấn đề mở liên quan đến nhà toán học Paul Erdós.

Ngay một tuần sau, các nhà nghiên cứu người cũng áp dụng kỹ thuật chứng minh lõi và dùng nó để bác bỏ một giả thuyết lớn khác. Kể từ đó, liên tiếp xuất hiện tin tức về AI trong toán học: model tìm phản ví dụ, phát hiện các mô hình rộng hơn và giúp chuyển lập luận thành các chứng minh có thể kiểm tra bằng máy.

Epoch AI — nhóm nghiên cứu nổi tiếng với phép đo "FrontierMath" — gần đây công bố lời giải thứ hai trong "FrontierMath: Open Problems", một bài kiểm tra lấy từ các câu hỏi chưa có lời giải lớn. OpenAI cũng giới thiệu model Astra kèm theo mười lời giải với độ khó khác nhau, cho thấy các lab đang thiết kế model cho công việc này.

Abhishek Saha, giáo sư toán tại Queen Mary University of London, viết trên X rằng hiện tại các model AI biên giới ít nhất ngang ngửa một nghiên cứu sinh tiến sĩ cần mẫn. Ông mô tả trải nghiệm dùng GPT-5.5 Pro cho công việc thường nhật vốn trước đây mất nhiều tuần, và thấy vai trò của mình chuyển sang người chỉ huy hơn là đảm nhiệm toàn bộ.

Saha dự đoán lĩnh vực sẽ chia rẽ: một số người nhanh chóng thích nghi và thấy nhiều cơ hội, trong khi những người khác sẽ tiếp tục hoài nghi về AI. Quan điểm lạc quan hơn được nêu bởi Trefor Bazett trên The Conversation, người nói AI kết hợp với sáng tạo của con người có thể mở ra một thời đại vàng mới cho toán học.

Bazett dẫn một bài báo tháng 4 năm 2026 của nhóm toán học tại Carnegie Mellon, trong đó họ giải một bài toán mở trong lý thuyết Ramsey bằng cách kết hợp bộ giải SAT, mã do model ngôn ngữ sinh và kiểm chứng chứng minh chính xác. Bài báo liên hệ kết quả này với dự đoán về thời đại vàng mà Timothy Gowers từng nêu vào năm 2000.